Badana we Wrocławiu metoda to elektroporacja wapniowa. Terapia, po raz pierwszy w Polsce, została zastosowana u wybranych pacjentów Uniwersyteckiego Szpitala Klinicznego z zaawansowanym rakiem trzustki. Polega ona na podaniu do guza roztworu chlorku wapnia, a następnie działaniu na komórki krótkimi impulsami elektrycznymi.
W ten sposób w błonie komórkowej powstają czasowe mikrootwarcia, przez które jony wapnia gwałtownie napływają do komórki nowotworowej. W konsekwencji takiego działania komórka traci równowagę, zużywa energię i obumiera. Co istotne metoda ta nie wymaga podania cytostatyku, czyli tzw. chemii onkologicznej.
Szansa w zwalczaniu raka trustki
Opracowanie nowej metody jest szansą na poprawę wyleczalności nowotworów trzustki, które są jednymi z największych wyzwań dla onkologów. Rak trzustki często rozwija się bez zauważalnych objawów i jest wykrywany dopiero w zaawansowanym stadium. Metoda elektroporacji wapniowej daje szansę na skuteczne leczenie pacjentów z nieoperacyjnymi guzami litymi.
Badania Uniwersytetu Medycznego we Wrocławiu prowadzone są m.in. w ramach programu SONATA BIS 6 finansowanego przez Narodowe Centrum Nauki. Do badań wytypowanych zostało 70 pacjentów, u których testowane są trzy różne podejścia do zastosowania elektroporacji. Zespół ocenia przede wszystkim jakość życia chorych i czas przeżycia wolny od progresji choroby.
Unikatowe badania
Badania prowadzone przez UMW mają unikatowy charakter, ponieważ łączą wiele dziedzin: biologię molekularną, farmację, chirurgię onkologiczną, radiologię i inżynierię biomedyczną.
– Bez którejkolwiek z tych kompetencji nie udałoby się przejść drogi od mechanizmu molekularnego do urządzenia medycznego i protokołu klinicznego. Badania translacyjne (sprawdzenie opracowań naukowych w praktyce – przyp. red.) w medycynie to nie kolejny punkt w strategii, to codzienna praca nad wspólnym językiem między dyscyplinami – komentuje prof. Julita Kulbacka, która poza pracą na wrocławskiej uczelni została wybrana do zarządu International Society for Electroporation-Based Technologies and Treatments na kadencję 2024–2026 i już wcześniej pracowała w komitetach naukowych światowych kongresów elektroporacji.
Metoda elektroporacji wapniowej, choć daje nowe możliwości, nadal jest na etapie badań klinicznych i nie zastępuje leczenia standardowego. Eksperci podkreślają, że jej rozwój może jednak stworzyć dodatkową możliwość terapeutyczną dla pacjentów, u których dotychczasowe metody nie przyniosły efektu albo nie mogą być zastosowane.
